Czy i jak pracować na urlopie macierzyńskim i urlopie rodzicielskim?

baby-17327_1920Dziecko czy praca? Praca czy urlop macierzyński? Praca czy urlop rodzicielski? A może i praca, i urlop, i dziecko? Wiele mam staje w pewnym momencie przed koniecznością podjęcia decyzji dotyczącej powrotu do pracy. Aby pomóc Im (Wam) zdecydować co będzie najlepsze w Ich (Waszym) przypadku, poniżej zestawienie możliwości, jakie dają rodzicom obecne przepisy oraz wskazówki dla tych z mam, które zdecydują się na połączenie obowiązków rodzicielskich i zawodowych podczas urlopu macierzyńskiego lub rodzicielskiego.

Opcja 1: „albo rybki, albo akwarium”:

„rybki” to nic innego, jak wykorzystanie w pełnym wymiarze urlopu macierzyńskiego (więcej na ten temat znajdziesz tutaj) oraz urlopu rodzicielskiego (przy urodzeniu 1 dziecka jest to łączny czas 52 tygodni)

„akwarium” to powrót do pracy w najszybszym możliwym terminie czyli w praktyce po 14 tygodniach od narodzin dziecka (więcej na ten temat znajdziesz tutaj)

Opcja nr 2 – akwarium, w którym pływają rybki czyli jak pogodzić (od strony prawnej) urlop macierzyński i rodzicielski (i opiekę nad maluchem) z pracą

Teoretycznie możliwe jest stworzenie 3 rodzajów akwarium z rybkami:

  1. wykonywanie pracy u swojego pracodawcy – wyłącznie w trakcie urlopu rodzicielskiego
  2. praca na umowie zlecenie u swojego lub innego pracodawcy podczas urlopu macierzyńskiego lub rodzicielskiego
  3. praca na umowie o dzieło u swojego lub innego pracodawcy podczas urlopu macierzyńskiego lub rodzicielskiego

Kodeks pracy milczy na temat wykonywania pracy u swojego pracodawcy w czasie urlopu macierzyńskiego, ale daje…

Możliwość wykonywania pracy u swojego pracodawcy w trakcie urlopu rodzicielskiego:

– rodzic – pracownik może wykonywać pracę w trakcie urlopu rodzicielskiego maksymalnie w wymiarze połowy etatu, a więc maksymalnie po 4 godziny dziennie przez 5 dni w tygodniu (art. 182 [1e] kodeksu pracy),

– rodzic – pracownik równocześnie otrzymuje zasiłek macierzyński oraz wynagrodzenie za pracę (w wysokości proporcjonalnej),

– wymiar urlopu rodzicielskiego ulegnie wydłużeniu w związku z wykonywaniem pracy u pracodawcy, który tego urlopu udzielił (art. 182 [1f] kodeksu pracy) proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy, jaką rodzic – pracownik świadczył w czasie tego urlopu – maksymalnie do:

* 64 tygodni w przypadku, gdy urlop udzielony był w związku z narodzinami 1 dziecka,

* 68 tygodni, gdy urlop był udzielony w związku z narodzinami 2 lub więcej dzieci,

– jest to akwarium, w którym pływa mało rybek = jest to opcja najmniej korzystna dla rodzica – pracownika. Dlaczego? Dlatego, że w przypadku pracy na 1/2 etatu i korzystaniu z urlopu rodzicielskiego w 1/2 wszystkie świadczenia też są wypłacane w wysokości 1/2 (tak zasiłek, jak i wynagrodzenie za pracę).

Jak więc to zrobić, by otrzymywać pełny zasiłek macierzyński, a równocześnie wrócić częściowo do pracy?

Tutaj pojawiają się dwie możliwości zapełnienia akwarium rybkami: zawarcie umowy zlecenie albo zawarcie umowy o dzieło u swojego lub innego pracodawcy podczas urlopu macierzyńskiego lub rodzicielskiego (tak, tak – umowę cywilnoprawną można zawrzeć choćby i w dniu porodu).

Niezależnie od tego, jaką umowę cywilnoprawną mama (lub po 14 tygodniach urlopu macierzyńskiego tata, który przejął tenże urlop macierzyński od mamy) zawrze, będzie jej (lub jemu) przysługiwał pełny zasiłek macierzyński.

Kiedy umowa zlecenie, a kiedy umowa o dzieło?

Obie umowy mogą zostać zawarte przez rodzica – pracownika tak z własnym, jak i z zupełnie innym pracodawcą. Decyzja o tym, która z umów będzie właściwa powinna wynikać z charakteru zadania, jakie ma wykonać pracownik – rodzic jako strona tej umowy.

Mama – tłumaczka książek fantastycznych z języka rosyjskiego na język polski może zawrzeć umowę o dzieło, której przedmiotem będzie przetłumaczenie „Nocnego patrolu” Siergieja Łukjanienki na język polski. Ta sama mama może jednak zawrzeć również umowę zlecenie na tłumaczenie z języka rosyjskiego na język polski w trakcie spotkań wydawcy z pisarzami.

Podobnie tata – informatyk może zawrzeć umowę zlecenie na obsługę informatyczną danej firmy albo umowę o dzieło na stworzenie programu komputerowego, a tata – krawiec może zawrzeć umowę o dzieło na uszycie garnituru albo umowę zlecenie na szycie garniturów.

Istotna różnica w wypadku tych dwóch umów cywilnoprawnych polega na tym, że umowa zlecenie to umowa starannego działania, a umowa o dzieło to umowa rezultatu. Dzieło zawsze musi być materialne – będzie nim książka, scenariusz, obraz, rzeźba itp.

Dlaczego to tak ważne, by prawidłowo określić czy umowa jest umową o dzieło, czy też umową zlecenie? Ano dlatego, że od początku tego roku podlega to jeszcze większej kontroli ZUS-u niż wcześniej. To z kolei wynika z nowych zasad naliczania składek od umów zlecenie (od umów od dzieło nie odprowadza się składek na ubezpieczenia społeczne ani składki na ubezpieczenie zdrowotne).

I tu pojawia się kolejne ważne pytanie:

Czy i kiedy umowa zlecenie zawarta na czas pobierania zasiłku macierzyńskiego (a więc w trakcie urlopu macierzyńskiego lub rodzicielskiego) będzie podlegała zgłoszeniu do ZUS i odprowadzeniu od niej składek?

Pracownica – mama, która korzysta z urlopu macierzyńskiego lub rodzicielskiego lub pracownik – tata, który przejął urlop macierzyński po 14 tygodniach lub jest na urlopie rodzicielskim, podpisując umowę zlecenie:

  • otrzymuje zasiłek macierzyński w pełnej wysokości,
  • otrzymuje wynagrodzenie za wykonywane zlecenie.

Jeżeli kwota zasiłku macierzyńskiego brutto otrzymywanego przez rodzica – pracownika jest równa minimalnemu wynagrodzeniu za pracę, od umowy zlecenie zawartej z tym rodzicem nie odprowadza się składek na ubezpieczenia społeczne, a jedynie składkę na ubezpieczenie zdrowotne.

W przypadku otrzymywania zasiłku macierzyńskiego w kwocie minimum 2000 zł brutto jest to więc sposób na uzyskanie najfajniejszego akwarium z rybkami.

A Ty? Planujesz pracę podczas urlopu macierzyńskiego lub rodzicielskiego? A może łączyłaś pracę z czasem „urlopowym”? Miło będzie mi poczytać o Twoich doświadczeniach :)

Zdjęcie pochodzi ze strony: pixabay.com

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *