Mama na macierzyńskim czyli o urlopie macierzyńskim i zasiłku macierzyńskim

mom-and-childOd czasu do czasu w mojej głowie pojawia się myśl, że fajnie byłoby, gdyby moja córeczka miała młodszą siostrzyczkę albo młodszego braciszka, że dzieci świetnie rozwijają się, gdy mają towarzystwo… Później przychodzi kolejna myśl, że to troszkę za wcześnie (nie dla dziecka oczywiście, a dla nas), choć na pytanie czy chciałaby mieć dzidziusia w domu, nasza córeczka odpowiada za każdym razem „tak” 🙂

Mimo odłożenia „na później” decyzji o drugim dziecku, staram się śledzić zmiany dotyczące urlopów związanych z rodzicielstwem.

Podstawowym urlopem, jaki wykorzystują prawie wszystkie mamy jest urlop macierzyński.

Zarówno teraz, jak i w przyszłym roku wyniesie on:

  • 20 tygodni (140 dni) – w przypadku urodzenia jednego dziecka przy jednym porodzie,

  • 31 tygodni (217 dni) – w przypadku urodzenia dwojga dzieci przy jednym porodzie,

  • 33 tygodni (231 dni) – w przypadku urodzenia trojga dzieci przy jednym porodzie,

  • 35 tygodni (245 dni) – w przypadku urodzenia czworga dzieci przy jednym porodzie,

  • 37 tygodni (259 dni) – w przypadku urodzenia pięciorga i więcej dzieci przy jednym porodzie.

Dla mnie urlop macierzyński rozpoczął się dzień przed narodzinami córeczki. Dzień wcześniej skończyło mi się zwolnienie lekarskie, a że byłam już ponad tydzień „po terminie”, nie było szans, by je przedłużyć.

Czasem zdarza się też tak, że choć lekarz nie widzi żadnych przeciwwskazań do tego, by przyszła mama pracowała przez całą ciążę, sama zainteresowana czuje, że potrzebuje odpoczynku i wykorzystuje część urlopu macierzyńskiego jeszcze przed porodem.

Przepisy pozwalają na to, by przed wyznaczoną datą porodu wykorzystać 6 tygodni urlopu macierzyńskiego.

Zdania w tej kwestii na pewno są podzielone, ale moim zdaniem najfajniej jest, gdy cały urlop macierzyński można wykorzystać już na spędzenie czasu ze swoim maleństwem 🙂

Do końca 2015 roku można też przedłużyć sobie urlop macierzyński o tzw. dodatkowy urlop macierzyński, który może być płatny 100 % – owo, a więc o:

  • 6 tygodni w przypadku narodzin jednego dziecka

albo

  • 8 tygodni w przypadku narodzin 2 lub więcej dzieci.

Od stycznia 2016 roku tzw. dodatkowy urlop macierzyński znika, a w jego miejsce następuje przedłużenie urlopu rodzicielskiego (odpowiednio o 6 lub 8 tygodni w zależności od ilości urodzonych dzieci), który można wziąć po urlopie macierzyńskim. Ale o tym w kolejnym wpisie 🙂

Dziś jeszcze co nieco o samym urlopie macierzyńskim…

Szczęścia ponoć nie dają, ale żeby żyć, trzeba je mieć… Pieniądze. Jak to jest z zasiłkiem macierzyńskim, który otrzymuje mama na urlopie macierzyńskim? Komu przysługuje taki zasiłek? I w jakiej wysokości?

Zasiłek macierzyński przysługuje mamie, która jest objęta ubezpieczeniem chorobowym, a więc mamie, która przed narodzinami dziecka:

  • była zatrudniona na umowę o pracę,

  • była członkiem rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub spółdzielni kółek rolniczych,

  • wykonywała pracę nakładczą (czyli tzw. „chałupnictwo”),

  • pracowała na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług,

  • prowadziła pozarolniczą działalność gospodarczą,

  • wykonywała odpłatnie pracę w czasie odbywania kary pozbawienia wolności lub tymczasowego aresztowania na podstawie skierowania do pracy.

Ponieważ zdarzają się przypadki, w których to nie mama dziecka, a inny członek rodziny (najczęściej tata dziecka) będzie pobierał zasiłek macierzyński, ZUS wskazuje wyraźnie, że prawo do zasiłku macierzyńskiego przysługiwać będzie też osobom odbywającym służbę zastępczą oraz …. 0.o tu moje zdziwienie, a jednak… duchownym. Ale o tym jeszcze nie dziś, dziś o urlopie macierzyńskim i zasiłku macierzyńskim dla mamy 🙂

Ostatnio dostałam pytanie co się stanie w sytuacji, gdy przyszła mama ma umowę o pracę, ale na czas określony, a termin porodu przypada jej już po terminie zakończenia umowy. Czy będzie miała prawo do urlopu macierzyńskiego i zasiłku macierzyńskiego?

Tak, gdyż w związku z poinformowaniem pracodawcy, że jest w ciąży, przyszła mama uzyskuje automatyczne przedłużenie umowy do dnia porodu.

A co, jeżeli w czasie ciąży zakład pracy przyszłej mamy uległby likwidacji albo zostałaby ogłoszona jego upadłość? Wtedy także przyszła mama ma prawo do zasiłku macierzyńskiego, a ponadto ponieważ nie zapewniono jej innej pracy ma prawo otrzymywać zasiłek w wysokości zasiłku macierzyńskiego aż do dnia porodu.

Jeżeli przyszła mama ma już jedno albo więcej dzieci, a jej kolejna pociecha przyjedzie na świat w czasie urlopu wychowawczego, również ma prawo do otrzymywania zasiłku macierzyńskiego przez okres od 20 do 37 tygodni – w zależności od ilości dzieci, jakie się urodzą 🙂 Zasiłek tak, a urlop macierzyński? Co z tym urlopem?

Wyobraźmy sobie taką sytuację. Ona i On decydują się na kolejne dziecko, które przychodzi na świat, gdy ich starsza pociecha ma 2 lata i 10 miesięcy. Ona przebywa na urlopie wychowawczym, który skończy się, gdy starsze dziecko ukończy 3 latka. Od momentu zakończenia urlopu wychowawczego będzie mogła wykorzystać ok. 12 tygodni urlopu macierzyńskiego, gdyż 8 tygodni z tego urlopu „zjadł” urlop wychowawczy. Oczywiście w każdej realnej sytuacji należy dokładnie wyliczyć ilość dni urlopu macierzyńskiego, jaki pozostanie mamie do wykorzystania po zakończeniu urlopu wychowawczego, a także pamiętać, że moje dzisiejsze obliczenia dotyczą tylko urodzenia 1 dziecka. Gdyby Ona urodziła 2 lub więcej dzieci, okres ten będzie dłuższy.

Ile wyniesie zasiłek macierzyński?

Mamy mają kilka możliwości:

  • mogą zdecydować się na to, by skorzystać wyłącznie z urlopu macierzyńskiego oraz dodatkowego urlopu macierzyńskiego (do końca 2015 roku) i pobierać zasiłek macierzyński w wysokości 100% wynagrodzenia,

  • mogą zdecydować się na to, by po urlopie macierzyńskim i dodatkowym urlopie macierzyńskim (a od stycznia 2016 roku – po urlopie macierzyńskim) wziąć urlop rodzicielski i pobierać:

przez czas urlopu macierzyńskiego oraz dodatkowego urlopu macierzyńskiego zasiłek (a od stycznia 2016 – przez czas urlopu macierzyńskiego oraz 6 lub 8 tygodni urlopu rodzicielskiego w zależności od ilości urodzonych dzieci) w wysokości 100% wynagrodzenia, a przez czas urlopu rodzicielskiego (od stycznia 2016 przez czas urlopu rodzicielskiego minus 6 lub 8 tygodni) zasiłek w wysokości 60% wynagrodzenia

albo

przez łączny czas urlopów (macierzyńskiego i rodzicielskiego) pobierać zasiłek w wysokości 80% wynagrodzenia.

Jestem zwolenniczką tego drugiego rozwiązania, a więc otrzymywania zasiłku macierzyńskiego w wysokości 80% wynagrodzenia, bo przyzwyczajamy się do tego, ile mamy, a zmiana ze 100% na 60% po kilku miesiącach zwyczajnie… boli po kieszeni.

Aby otrzymywać zasiłek macierzyński w wysokości 80% wynagrodzenia, trzeba najpóźniej 21 dni po urodzeniu się dziecka, złożyć pracodawcy wniosek urlopowy, w którym wskażemy, że po urlopie macierzyńskim chcemy wykorzystać urlop rodzicielski, a także, iż wnosimy o wypłatę zasiłku w wysokości 80% wynagrodzenia przez łączny czas trwania tych urlopów. Wzór takiego wniosku zamieszczę już dziś na blogu 🙂

Prawa do zdjęcia należą do: Nikki Bharwani

25 thoughts on “Mama na macierzyńskim czyli o urlopie macierzyńskim i zasiłku macierzyńskim

  • 24 listopada 2015 o 7:12 pm
    Permalink

    Hej. A jak ma się sprawa z umowa zlecenia do pobierania zasiłku macierzynskiego?

    Odpowiedz
    • 25 listopada 2015 o 5:33 pm
      Permalink

      Jeżeli zleceniobiorca jest zgłoszony do ubezpieczenia chorobowego, ma prawo do zasiłku macierzyńskiego 🙂

      Odpowiedz
  • Odbicie: Kompletne wzory wniosków o urlop macierzyński oraz o urlop macierzyński i rodzicielski łącznie – Przepisowa mama

  • 25 czerwca 2016 o 2:58 pm
    Permalink

    Niedługo kończy mi się macierzyński, będę chciała wykorzystać urlop za 2014 (i może troche za 2015) a potem pójść na zwolnienie lekarskie. Po zakończeniu urlopu będę juz w 7 mc drugiej ciąży. Czy wystarczy jak wyśle pracodawcy wniosek urlopowy, a potem wyśle zwolnienie czy powinnam cos jeszcze wypełnić? Ile wczesniej poinformować o zamiarze wykorzystania urlopu wypoczynkowego po zakończeniu macierzyńskiego?

    Odpowiedz
    • 26 czerwca 2016 o 2:05 pm
      Permalink

      Wniosek o urlop wypoczynkowy musisz złożyć/ wysłać listem poleconym najpóźniej w ostatnim dniu urlopu macierzyńskiego/rodzicielskiego. Wskaż we wniosku na jaki okres ma być on udzielony i zaznacz, że urlop wypoczynkowy ma być udzielony bezpośrednio po urlopie macierzyńskim/rodzicielskim. Oczywiście, jeżeli wyślesz wniosek wcześniej, pracodawcy będzie łatwiej zorganizować wszystko w firmie. Zwolnienie także możesz wysłać pocztą (listem poleconym). Kiedy planujesz pójść na zwolnienie? Jeszcze w trakcie urlopu wypoczynkowego, czy już po nim?

      Odpowiedz
      • 26 czerwca 2016 o 9:44 pm
        Permalink

        Z szefową ogólnie się umawiałam, że ja już do pracy nie wracam. Nie spodziewają się więc, że wrócę do pracy, raczej spodziewają się wraz z wnioskiem urlopowym mojego wypowiedzenia umowy 🙂 I właśnie widzę, że się walnęłam wyżej – będę chciała wykorzystać urlop za 2015 i 2016 🙂 I właśnie wyczytałam gdzieś, że za 2015 należy mi się 24 dni (bo 2 są na żądanie), czyli jak wykorzystałam w 2015 roku 8 dni urlopu wypoczynkowego (zanim dostałam zwolnienie lekarskie na pierwszą ciążę) to pozostało mi 16 dni tak? Plus z 2016 roku mam 26 dni? Planuje złożyć wniosek o urlop wypoczynkowy za 2015 i za cały 2016 – bo nie wiem kiedy przypadnie mi wizyta u gina by dał mi zwolnienie. A z tego co wiem to zwolnienie lekarskie przerywa urlop, więc za 2016 nie wykorzystam całego. Nie wiem czy napisałam to logicznie 🙂 Mam nadzieje, ze rozumiesz.

        Odpowiedz
        • 27 czerwca 2016 o 9:47 pm
          Permalink

          Rozumiem, rozumiem 🙂
          Co do urlopu wypoczynkowego – za 2015 przysługuje Ci jeszcze 18 dni, nie wiem nic na temat przepisu, który nakazywałby Ci oddać 2 dni dlatego, że nie wykorzystałaś ich na zasadzie urlopu na żądanie. W Twojej sytuacji zwyczajnie nie było takiej możliwości, skoro poszłaś na L4, a później na macierzyński.
          Za 2016 rok masz już prawo do 26 dni urlopu.
          Oczywiście, zwolnienie lekarskie przerywa urlop :D. Więc z dniem, z którym otrzymasz zwolnienie, przerwiesz urlop i w zależności od tego kiedy dokładnie to będzie, pozostanie Ci jeszcze określona pula urlopowa na później 🙂

          Odpowiedz
  • 30 września 2016 o 10:14 pm
    Permalink

    Witam mam pytanie gdyz obecnie przebywam na urlopie macierzyńskim do dnia 4 listopada2016 r , bezpośrednio po urlopie macierzyńskim chce wziąć urlop wychowawczy, z tym że znalazłam pracę można powiedziec dodatkowączy mogę ja podjąć równocześnie przenywajac na wychowawczym ??? I jaka to umowa powinna być tzn chodzi mi czy o prace np na 1/2 etatu czy zlecenie?? Dosam tylko ze dostaje 500 plus i chce wiedziec czy idzie zrobić tak abym go nie utraciła i równocześnie pracowała na wychowawczym?? Prosze o odpowiedz.

    Odpowiedz
    • 1 października 2016 o 9:47 am
      Permalink

      Witam,
      Przepisy prawa pracy nie precyzują ile czasu pracownik przebywający na urlopie wychowawczym może poświęcać na dodatkowe zatrudnienie. W praktyce przyjmuje się, że praca w granicach połowy etatu jest zgodna z przepisami, ale już zatrudnienie w wymiarze 6-8 godzin dziennie może absorbować go zbyt bardzo.
      Dodatkowa praca nie musi być zawarta na podstawie umowy o pracę – podstawą jej świadczenia może być także umowa zlecenie lub umowa o dzieło. Można też zawrzeć umowę z innym pracodawcą niż ten, który udziela Ci urlopu wychowawczego.
      Co do 500+, będzie Ci ono dalej przysługiwać, jeżeli podjęcie pracy dodatkowej nie spowoduje przekroczenia kryterium dochodowego (800 zł na osobę miesięcznie lub 1200 zł, gdy w rodzinie jest dziecko niepełnosprawne). Jeżeli Twój dochód dzięki podjęciu pracy dodatkowej zwiększy się ponad kryterium, 500+ przestanie przysługiwać.

      Odpowiedz
  • 1 października 2016 o 12:00 pm
    Permalink

    Rozumiem z czy bede musiała zgłosić do MOPS-u ze podjełam prace mimo ze pensja która bede otrzymywac np nie przekroczy ona dotychczasowego dochodu ktory przysługiwał mi na macierzyńskim??

    Odpowiedz
    • 1 października 2016 o 4:56 pm
      Permalink

      Tak, wszystkie zmiany należy zgłaszać, by później zwyczajnie nie było wątpliwości co do faktycznej wysokości Twojego dochodu.

      Odpowiedz
  • 2 października 2016 o 11:00 pm
    Permalink

    Witam.mam pytanie . Jestem obecnie na urlopie macierzynskim który kończy mi sie 15.02.2017. Umowe mialam od 1.09.2014do 29.02.2016 na pełen etat. Umowa zostala rozwiazana z dniem porodu. Od lipca 2015bylam na zwolnieniu . Czy bedzie mi sie nalezal zasilek dla bezrobotnych ?

    Odpowiedz
    • 3 października 2016 o 11:21 am
      Permalink

      Witam,

      Zasiłek dla bezrobotnych przysługuje osobie, która w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających rejestrację w urzędzie pracy przepracowała 365 dni z co najmniej minimalnym wynagrodzeniem, od którego odprowadzane były składki na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy. Do 365 dni uprawniających do nabycia prawa do zasiłku zaliczany jest również m.in. okres pobierania zasiłku macierzyńskiego po ustaniu zatrudnienia. To oznacza, że spełniasz warunki niezbędne do otrzymania zasiłku dla bezrobotnych 🙂
      Pamiętaj tylko, że gdy będziesz składała różne dokumenty w momencie rejestracji w urzędzie pracy, będziesz musiała przedstawić także zaświadczenie z ZUS-u o okresie pobierania świadczenia z podstawą wymiaru. Jest ono niezbędne do naliczenia okresu uprawniającego do nabycia prawa do zasiłku.

      Odpowiedz
      • 3 października 2016 o 3:16 pm
        Permalink

        Czyli to ze pracodawca zerwal ze mna umowe nie ma nic do rzeczy ? A dostaje niecale 1080zl .

        Odpowiedz
        • 3 października 2016 o 10:28 pm
          Permalink

          Nie ma to nic do rzeczy, umowę miałaś przedłużoną do dnia porodu, a teraz jesteś na zasiłku macierzyńskim, który jak rozumiem wynosi 80% podstawy wymiaru zasiłku?

          Odpowiedz
          • 4 października 2016 o 7:31 am
            Permalink

            Tak przez rok czasu 80.

          • 4 października 2016 o 10:17 am
            Permalink

            Czyli zasiłek dla bezrobotnych będzie Ci przysługiwać, bo mieścisz się także w kryterium dochodowym 🙂

  • 6 października 2016 o 10:25 pm
    Permalink

    Dziękuje bardzo za udzielenie informacji !

    Odpowiedz
  • 2 listopada 2016 o 8:25 pm
    Permalink

    Witam, chciałam ogromnie Pani podziękować za zamieszczenie informacji oraz wzoru wniosku o urlop macierzyński (a zwłaszcza jak obliczyć daty od-do urlopu macierzyńskiego i rodzicielskiego). Kilka dni temu przeszukiwałam Internet, żeby upewnić się jak poprawnie napisać wniosek i co do niego dołączyć, no i nie ukrywam że czułam się zdezorientowana w tym temacie…. Zwłaszcza że jak to mama 2-tygodniowego dziecka jestem ciągle niewyspana 😉 Dopiero po natrafieniu na Pani stronę poczułam ulgę, że wiem co zrobić, jak napisać i co jest mi potrzebne. Bardzo dziękuję 🙂

    Odpowiedz
    • 3 listopada 2016 o 12:56 am
      Permalink

      Witam serdecznie,
      W pierwszej kolejności gratuluję maluszka 🙂
      W drugiej – dziękuję za Twoje dziękuję 🙂 Bardzo mi miło, że stronka Ci pomogła 🙂
      Wciąż pamiętam jak to jest być świeżo upieczoną mamą, która marzy tylko o tym, by się wyspać, a tu szans nie ma i jeszcze trzeba załatwić mnóstwo formalności. Powodzenia!
      W razie jakichkolwiek pytań – pisz śmiało, pomogę 🙂

      Odpowiedz
  • 8 grudnia 2016 o 2:48 pm
    Permalink

    Przepisowa mamo,juz drugi raz zwracam się o pomoc,i rozjasnienie mi spraw związanych z macierzyństwem od strony prawnej.Tym razem rozchodzi się o wynagrodzenie za zaległy urlop wypoczynkowy.Konkrety mają się tak:
    od lipca 2013 przebywałam na l4 z pierwszą córką,potem macierzyński rok,i po macierzynskim w pierwszym dniu -teoretycznie zaległego urlopu(przerwałam go) zanosząc l4 z powodu drugiej ciązy.Urodziłam druga córkę przebywałam z nią rok na macierzyńskim.Własnie mi się skończył ten rok,i wypisałam 80dni zaległego urlopu wypoczynkowego.Wszystko wyglada pięknie oprócz faktu iż po miesięcznym przebywaniu na zaległym urlopie otrzymałam wynagrodzenie za ten miesiąc w kwocie ok 1270zł;/,aby rozjaśnić o co się rozchodzi to przez ten cały okres moje zarobki były srednią i srednia wynosiła przy 80% na macierzynskim ok 2200-2300 (w okresie l4 jeszcze wiecej bo 100% płatne) Dzwoniąc do kadrowej ,i prosząc o wyjaśnienie jakim cudem 100% zaległy urlop mam tak nisko opłacony uzyskałam odp ,że system nalicza na podstawie umowy ,i bierze tyle ile bym dostała swiadczac prace,bo ost pensje z swiadczonej pracy są zbyt dawno i system nie bierze pod uwage a jak nie ma co brac to bierze ryczałt z umowy.Oczywiscie umowa to godzinówka +drobna premia uznaniowa,bez premi od wydajnosci która stanowiła drugą cześć wypłaty.Nie byłam przygotowana na taką obcięta pensje,czy to wogole jest zgodne z prawem pracy?czy moge cos zrobić w tym kierunku?

    Odpowiedz
  • Odbicie: Czy i jak pracować na urlopie macierzyńskim i urlopie rodzicielskim? – Przepisowa mama

Odpowiedz na „asiaAnuluj pisanie odpowiedzi

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *