Próchnica może rozwinąć się już w pierwszych zębach mlecznych, dlatego profilaktyka powinna rozpocząć się wraz z pojawieniem się pierwszego zęba. Największe znaczenie mają codzienna higiena, sposób odżywiania oraz regularna kontrola uzębienia.
Mleczaki nie są przy tym „zębami na chwilę”. Umożliwiają prawidłowe gryzienie, uczestniczą w rozwoju mowy i pomagają utrzymać miejsce dla zębów stałych. Ich zdrowie może więc wpływać również na późniejszy rozwój uzębienia.
Jak prawidłowo dbać o zęby dziecka?
Zęby należy szczotkować dwa razy dziennie, od momentu pojawienia się pierwszego zęba. Szczególne znaczenie ma dokładne mycie wieczorem, po ostatnim posiłku.
Ważna jest nie tylko pasta zawierająca fluor, ale także jej odpowiednia ilość. Zgodnie z rekomendacjami stosowanymi w stomatologii dziecięcej:
- u dzieci do 3. roku życia stosuje się niewielką ilość pasty odpowiadającą mniej więcej ziarenku ryżu,
- od 3. do 6. roku życia – porcję wielkości ziarna groszku.
Najczęściej zalecana jest pasta zawierająca około 1000 ppm fluoru, przy czym jej dobór warto dostosować do wieku oraz indywidualnego ryzyka próchnicy. Polskie rekomendacje wskazują również, że do około 8. roku życia rodzic powinien aktywnie pomagać dziecku w szczotkowaniu, a następnie je nadzorować.
Sama szczoteczka nie zawsze dociera jednak wszędzie. Gdy sąsiednie zęby zaczynają się ze sobą stykać, szczególnej uwagi wymagają przestrzenie międzyzębowe. W tych miejscach włosie szczoteczki nie jest w stanie dokładnie usunąć płytki bakteryjnej, dlatego w zależności od wieku dziecka warto wprowadzić dodatkowe oczyszczanie przestrzeni między zębami.
Dlaczego zęby mleczne trzeba chronić przed próchnicą?
Przekonanie, że mleczaków nie trzeba leczyć, ponieważ i tak wypadną, może prowadzić do niepotrzebnych problemów. Nieleczona próchnica może powodować ból, stan zapalny, trudności podczas jedzenia, a w bardziej zaawansowanych przypadkach prowadzić do przedwczesnej utraty zęba.
Co ważne, próchnica nie musi boleć. Początkowe zmiany mogą być widoczne jako białe, matowe plamy na szkliwie, a dopiero z czasem dochodzi do powstania wyraźnego ubytku. Dlatego brak bólu nie oznacza jeszcze, że wszystkie zęby są zdrowe.
Regularne kontrole umożliwiają wykrywanie zmian na etapie, na którym postępowanie może być znacznie mniej rozległe.
Dieta a próchnica u dzieci – liczy się nie tylko ilość cukru
W profilaktyce próchnicy należy zwracać uwagę nie tylko na to, ile cukru dziecko spożywa, ale przede wszystkim jak często zęby mają z nim kontakt.
Każda słodka przekąska czy napój zawierający cukry powodują kolejną ekspozycję zębów na kwasy wytwarzane przez bakterie płytki nazębnej. Z tego powodu częste podjadanie niewielkich ilości słodyczy pomiędzy posiłkami może być dla zębów szczególnie niekorzystne.
Warto więc ograniczać:
- częste przekąski pomiędzy głównymi posiłkami,
- słodzone napoje i soki,
- jedzenie produktów zawierających cukier przed snem.
Pomiędzy posiłkami najlepszym napojem pozostaje woda. Profilaktyka nie musi oznaczać całkowitego zakazu słodyczy – ważne są przede wszystkim częstotliwość ich spożywania i prawidłowa higiena jamy ustnej.
Lakowanie, lakierowanie i kontrole – jak dodatkowo chronić zęby dziecka?
Domową higienę można uzupełnić profesjonalną profilaktyką stomatologiczną. Dwie często stosowane metody to lakierowanie i lakowanie zębów.
- Lakierowanie polega na aplikacji preparatu zawierającego fluor, którego zadaniem jest wspomaganie remineralizacji i zwiększanie odporności szkliwa na proces próchnicowy.
- Lakowanie polega natomiast na zabezpieczeniu bruzd i zagłębień znajdujących się przede wszystkim na powierzchniach żujących zębów. Szczególne znaczenie może mieć w przypadku głębokich bruzd oraz zębów ocenionych jako bardziej narażone na rozwój próchnicy. Nie oznacza to więc, że każdy ząb każdego dziecka powinien zostać automatycznie zalakowany – decyzję podejmuje stomatolog po ocenie budowy zęba i indywidualnego ryzyka próchnicy.
Regularne wizyty pozwalają dobrać profilaktykę do aktualnych potrzeb dziecka. Stomatolog dziecięcy w Gdańsku może ocenić stan mleczaków i zębów stałych, higienę oraz ryzyko próchnicy i na tej podstawie zaplanować dalszą opiekę.
Podsumowanie
Skuteczna profilaktyka próchnicy u dzieci opiera się na kilku prostych zasadach: szczotkowaniu dwa razy dziennie odpowiednią ilością pasty z fluorem, oczyszczaniu przestrzeni międzyzębowych, ograniczeniu częstego kontaktu z cukrami oraz regularnych kontrolach stomatologicznych.
Dbanie o mleczaki ma realne znaczenie dla zdrowia i komfortu dziecka, dlatego z wizytą u stomatologa nie warto czekać do momentu pojawienia się bólu. Zapraszamy do Gabinetów Stomatologicznych Dentus w Gdańsku oraz w Gdyni na leczenie ząbków dzieci. Wszystko zaczyna się od właściwej profilaktyki. https://dentus.gda.pl/uslugi/stomatologia-dziecieca/
FAQ – Najczęstsze pytania i odpowiedzi
Kiedy zacząć myć dziecku zęby?
Od momentu wyrżnięcia pierwszego zęba. Zęby powinny być szczotkowane dwa razy dziennie.
Ile pasty do zębów powinno używać dziecko?
U najmłodszych dzieci wystarcza ilość wielkości ziarenka ryżu, a u dzieci w wieku przedszkolnym – ziarna groszku. Ilość oraz stężenie fluoru warto dostosować do wieku i ryzyka próchnicy.
Czy mleczaki trzeba leczyć, skoro i tak wypadną?
Tak. Nieleczona próchnica mleczaków może powodować ból, stany zapalne i doprowadzić do przedwczesnej utraty zęba.
Czym różni się lakowanie od lakierowania zębów?
Lakowanie zabezpiecza bruzdy zębów szczególnie narażonych na rozwój próchnicy. Lakierowanie polega na zastosowaniu preparatu fluorkowego wspomagającego ochronę szkliwa.
Artykuł sponsorowany
