Jedyną poprawną formą we współczesnej standardowej polszczyźnie jest „kwestii” przez dwa „i”. Zapis „kwesti” to błąd, choć pojawia się dość często, gdy ktoś próbuje uprościć podwójne „i”. W tym artykule sprawdzisz, skąd bierze się ta końcówka i kiedy dokładnie jej użyć.
Dlaczego poprawna forma to „kwestii”?
Słowo „kwestia” to rzeczownik rodzaju żeńskiego zakończony na -ia. W takich rzeczownikach w dopełniaczu, celowniku i miejscowniku liczby pojedynczej pojawia się końcówka zapisywana jako -ii. To właśnie ona odpowiada za podwójne „i” w formie „kwestii”.
Dlatego poprawne są zwroty „nie ma tej kwestii”, „przyjrzyjmy się tej kwestii” i „mówimy o tej kwestii”. Formę „kwestii” znajdziesz też w dopełniaczu liczby mnogiej, na przykład „poruszyliśmy kilka kwestii”. Podwójne „i” nie jest tu ani ozdobą, ani opcjonalnym wydłużeniem.
Zapis „kwesti” pomija część końcówki i dlatego jest błędny. Pojedyncze „i” można co najwyżej spotkać w jakiejś nazwie własnej lub pseudonimie, ale nie ma to związku z poprawną odmianą słowa „kwestia”.
W jakich przypadkach używa się „kwestii”?
Forma „kwestii” nie pasuje do każdego zdania. Występuje w trzech przypadkach liczby pojedynczej oraz w dopełniaczu liczby mnogiej.
W praktyce najczęściej spotkasz ją po przyimku „w”, na przykład w zwrocie „w tej kwestii”. Typowe są też konstrukcje „nie mam w tej kwestii zdania” i „rozwiązanie kwestii”.
| Przypadek | Forma | Przykład |
|---|---|---|
| Mianownik | kwestia | To jest kwestia do omówienia |
| Dopełniacz | kwestii | Nie ma tej kwestii w raporcie |
| Celownik | kwestii | Przyjrzę się dokładnie tej kwestii |
| Biernik | kwestię | Omówimy tę kwestię na spotkaniu |
| Narzędnik | kwestią | Zajmiemy się tą kwestią później |
| Miejscownik | kwestii | Mówiliśmy o tej kwestii wczoraj |
W liczbie mnogiej forma „kwestii” pojawia się w dopełniaczu, czyli na przykład „kilku kwestii”. Pozostałe formy liczby mnogiej to „kwestie”, „kwestiom”, „kwestiami” i „kwestiach”.
Najszybsza metoda wyboru formy to sprawdzenie pytania, na które odpowiada słowo. „Kwestii” pojawia się przy pytaniach kogo? czego? (dopełniacz), komu? czemu? (celownik) oraz o kim? o czym? (miejscownik). Przy pytaniu kogo? co? użyjesz „kwestię”, a przy kim? czym? – „kwestią”.
Jak nie pomylić formy „kwestii” z innymi?
Najczęstszy błąd to skracanie „kwestii” do „kwesti”. Bywa też odwrotnie – ktoś zapamiętał samo podwójne „i” i wstawia „kwestii” tam, gdzie zdanie wymaga biernika albo narzędnika.
Zdanie „omówiliśmy kwestii” jest niepoprawne, bo czasownik wymaga tu formy „kwestię”. W narzędniku poprawnie napiszesz „zajęliśmy się tą kwestią”. Tej formy również nie zastępuj zapisem „kwestii”.
Dobrym punktem odniesienia są wyrazy „historia” i „teoria”. Tam, gdzie użyjesz „tej historii” albo „tej teorii”, sprawdzi się także „tej kwestii”. Natomiast tam, gdzie pojawi się „historię” albo „teorię”, wybierz „kwestię”.
Sam trzymałbym się prostej kolejności – najpierw pytanie kontrolne do konkretnego przypadku, a dopiero potem zapis końcówki.
Nie traktuj pojedynczego „i” jako dopuszczalnego uproszczenia. Forma „kwesti” nie występuje w odmianie rzeczownika „kwestia” i w każdym zdaniu z tym słowem powinna zostać zastąpiona właściwą formą fleksyjną.
